Smart Masovia

Działania Samorządu Województwa Mazowieckiego w zakresie innowacyjności zostały określone w Regionalnej Strategii Innowacji dla Mazowsza. Pierwsza wersja tego dokumentu powstała w 2008 roku, a jej horyzont czasowy obejmował lata 2007-2015. Od drugiej połowy 2012 roku podjęto działania w zakresie aktualizacji strategii. Nowa Regionalna Strategia Innowacji dla Mazowsza do 2020 roku (RIS Mazovia) została przyjęta w marcu br. Jakie były przesłanki aktualizacji tego dokumentu? Potrzeba zmiany wynikała z przyjęcie nowych dokumentów strategicznych na poziomie europejskim, takich jak strategia „Europa 2020”, czy projekty przewodnie „Unia innowacji”, „Europejska Agenda Cyfrowa”. Drugą przesłanką były efekty przeglądu dokumentów strategicznych na poziomie regionalnym, który został przeprowadzony w związku z przygotowaniami Mazowsza do wdrażania środków europejskich w nowej perspektywie finansowej. Najważniejsze zmiany w RIS Mazovia obejmują:
 
  • określenie i wdrożenie inteligentnej specjalizacji;
  • uwzględnienie innowacji społecznych;
  • sformułowanie założeń polityki klastrowej w regionie;
  • rozszerzenie strategii o zagadnienia społeczeństwa informacyjnego – kontynuacja Strategii e-rozwoju województwa mazowieckiego, która do tej pory funkcjonowała jako odrębna strategia.
 

Inteligentna specjalizacja

 
Nowa perspektywa finansowa 2014-2020 to nowe wyzwania, które stoją nie tylko przed beneficjentami programów operacyjnych finansowanych ze środków europejskich, ale również Samorządem Województwa Mazowieckiego. Jednym z warunków wstępnych uzyskania wsparcia z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego na lata 2014-2020 (RPO WM 2014-2020) na działania związanie z badaniami i rozwojem jest wdrożenie koncepcji tzw. inteligentnej specjalizacji. Zgodnie z podejściem Komisji Europejskiej koncepcja inteligentnej specjalizacji polega na koncentracji zasobów na obszarach o największym potencjale rozwojowym w regionie. Oznacza to de facto skupienie sił i środków na takich obszarach, w których wsparcie przyniesie największą wartość dodaną i przyczyni się do poniesienia konkurencyjności danego regionu. KE nie sformułowała jednej, spójnej definicji inteligentnej specjalizację, ani jednolitej metodologii identyfikacji jej obszarów, stawiając tym samym przed regionami wyzwanie znalezienia optymalnej dla nich ścieżki postępowania.
 
Samorząd Województwa Mazowieckiego chcąc aktywnie uczestniczyć w realizacji celów „Europa 2020” oraz umożliwić mazowieckim przedsiębiorcom korzystanie ze środków europejskich przeznaczonych na badania i rozwój, wypracował wspólnie z przedsiębiorcami, przedstawicielami jednostek naukowych oraz intuicji otoczenia biznesu obszary inteligentnej specjalizacji regionu. Ich identyfikacji przebiegała w następujących etapach:
 
  •  diagnoza obszarów o największym potencjale endogenicznym;
  •  spotkania robocze z przedsiębiorcami, przedstawicielami jednostek naukowych oraz intuicji otoczenia biznesu dotyczące kierunkach rozwoju innowacyjności w regionie;
  •  badania ankietowe na temat inteligentnej specjalizacji regionu;
  •  priorytetyzacja obszarów podejmowanych działań.
 
W ramach poszczególnych etapów podejmowano szereg działań, w tym przeprowadzono badaniai analizy, które posłużyły zdiagnozowaniu stanu innowacyjności na Mazowszu. Podkreślenia wymaga fakt, że na Mazowszu przyjęto założenie oddolnego identyfikowania obszarów specjalizacji, w związku z tym prowadzono spotkania robocze i warsztaty w całym regionie dotyczące identyfikacji potencjałów i deficytów rozwojowych województwa, w tym między innymi otwarte spotkania w ośrodkach subregionach, jednostkowe konsultacje robocze oraz konsultacje społeczne. W proces wyłonienia obszarów inteligentnej specjalizacji zostały włączone różne grupy interesariuszy, w tym przedstawiciele przedsiębiorców, klastrów, instytucji naukowych oraz instytucji otoczenia biznesu. Dodatkowo w proces ten zaangażowano szerokie grono eksperckie, m.in. przedstawicieli Mazowieckiej Rady Innowacyjności.Przy formułowaniu obszarów inteligentnej specjalizacji, uwzględniona została specyfika Mazowsza, dlatego na potrzeby regionu przyjęto następujące założenia:
 

Inteligentna specjalizacja (IS) zakłada koncentrację zasobów wiedzy w regionie na 

  • ograniczonej liczbie celów gospodarczy, co pozwoli na efektywne wykorzystanie środków 
  • pochodzących z różnych źródeł poprzez nadanie wspólnego kierunku działaniom 
  • podejmowanym na różnych szczeblach,
 
IS rozumiana jest jako proces, który odnosi się nie tylko do potencjału gospodarczego 
 
  • województwa, ale wymaga budowy systemu wspierania innowacyjności, obejmującego 
  • interwencje w sferze biznesu, jego otoczenia, nauki, administracji publicznej oraz społeczeństwa;
 
IS powinna łączyć priorytety rozwojowe władz samorządowych z rzeczywistymi potrzebami 
 
  • lokalnych podmiotów, a w szczególności przedsiębiorców, dlatego wymaga zapewnienia 
  • czynnego udziału interesariuszy w procesie identyfikacji, wdrażania, monitorowania oraz zmiany inteligentnej specjalizacji.
 
Przeprowadzone działania pozwoliły zidentyfikować zbiór najbardziej perspektywicznych sektorów gospodarki, technologii i procesów usługowych w regionie. Następnie, w wyniku analizy powiązań i sprzężeń zwrotnych między poszczególnymi obszarami gospodarczymi, technologiami wiodącymi, obszarami gospodarczymi a technologiami wiodącymi, wyłoniono cztery obszary inteligentnej specjalizacji: wysoka jakość życia, bezpieczna żywność, inteligentne systemy zarządzania, nowoczesne usługi dla biznesu.
 
Spełnienie warunku nałożonego przez KE wymagało zapewnienia aktywnego udziału różnych grup interesariuszy, zwłaszcza przedsiębiorców, w procesach programowania, monitorowania i oceny skuteczności wsparcia inteligentnych specjalizacji. W tym celu Samorząd Województwa Mazowieckiego utworzył grupy robocze dedykowane poszczególnym obszarom inteligentnej specjalizacji. Do ich zadań należy m.in. szczegółowe ukierunkowanie wsparcia, zgodne z aktualnymi potrzebami gospodarki, a także wspieranie Samorządu Województwa Mazowieckiego w procesach zarządzania i monitorowania RIS Mazovia. Dodatkowo przyjęto, że grupy robocze ds. inteligentnej specjalizacji uczestniczyć będą w konsultowaniu instrumentów wsparcia w ramach specjalizacji (np. założenia konkursów, kryteriów wyboru projektów – propozycje warunków wsparcia obszarów IS w RPO WM 2014-2020).

 

Jakie jest przełożenie inteligentnej specjalizacji Mazowsza na finansowanie innowacyjności w perspektywie 2014-2020, ze środków publicznych, w tym europejskich? Jak już wspomniano wcześniej, aby Samorząd Województwa Mazowieckiego mógł zaprogramować wsparcie na badania i rozwój (I Oś Priorytetowa RPO WM 2014-2020) niezbędne było wskazanie obszarów inteligentnej specjalizacji. Na poziomie operacyjnym/projektowym, wnioskodawcy, którzy będą wpisywać się w obszar inteligentnej specjalizacji, będą mogli ubiegać się o wsparcie w ramach Osi I1. W niektórych typach operacji w ramach Działania 1.2, zgodność ta będzie weryfikowana na dwóch poziomach, jako zgodność z jednym lub z kilkoma obszarami inteligentnej specjalizacji oraz zgodność z priorytetowymi kierunkami badań. Przez pojęcie priorytetowych kierunków badań (agend badawczych) należy rozumieć szczegółowe doprecyzowanie obszarów prac B+R, które będą mieć największy wpływ na innowacyjny rozwój przedsiębiorstwa. Agendy badawcze są obecnie opracowywane przez grupy robocze ds. inteligentnej specjalizacji. Przyjęcie pierwszych agend planowane jest na IV kwartał 2015 r. Pozwoli to na ogłoszenie na początku 2016 roku konkursów, w których wymagana będzie zgodność z priorytetowymi kierunkami badań. Jednocześnie należy podkreślić, że w przypadku innych Osi Priorytetowych planowane jest preferowanie przedsięwzięć realizowanych w obszarach zgodnych z specjalizacją, jako komplementarnych z ustalonym kierunkiem rozwoju.
 

Polityka klastrowa

W ramach Regionalnej Strategii Innowacji dla Mazowsza do 2020 roku po raz pierwszy sformułowane zostały założenia polityki klastrowej, poprzez wskazanie obszarów wsparcia i dedykowanych narzędzi dla klastrów/inicjatyw klastrowych. Przeprowadzone badania w ramach aktualizacji RIS Mazovia, pozwalają na sformułowanie syntetycznej charakterystyki mazowieckich inicjatyw klastrowych:
 
  • klastry na Mazowszu charakteryzują się dużą różnorodnością, w podobnym bądź nawet tym samym obszarze działalności funkcjonuje kilka inicjatyw,
  • większość z inicjatyw znajduje się we wczesnych stadiach rozwoju, biorąc pod uwagę czas 
  • funkcjonowania oraz dynamikę procesów zachodzących w ich strukturach,
  • analiza profilu funkcjonowania klastrów na Mazowszu wskazuje na usługowy charakter badanych podmiotów,
  • struktura branżowa badanych klastrów charakteryzuje się liczebną przewagą struktur wywodzących się z dwóch branż: medycznej i informatycznej,
  • za kluczowe zasoby w aktualnym stanie rozwoju mazowieckich klastrów należy uznać kapitał ludzki (wraz z tzw. wiedzą ukrytą) ulokowany w podmiotach klastra oraz własność intelektualną ulokowaną w poszczególnych klastrach,
  • poziom współpracy podmiotów z klastrów/inicjatyw klastrowych Mazowsza z jednostkami 
 
B+R oraz instytucji otoczenia biznesu (IOB) jest na dość niskim poziomie; w przypadku współpracy z jednostkami B+R ogranicza się głównie do działań tzw. „miękkich” – pośrednio związanych z innowacjami, i niedających w przyszłości gwarancji na komercyjne zastosowanie efektów tych działań.Zgodnie z przyjętymi złożeniami na poziomie regionalnym zostaną wybrane regionalne klastry kluczowe, czyli klastry o największym potencjale konkurencyjnym. Mając na uwadze koncepcję inteligentnej specjalizacji, wsparciem będą objęte klastry, które wpisują się w obszary inteligentnej specjalizacji regionu, co przyczyni się do optymalizacji wsparcia ze środków publicznych. Wsparcie nie będzie uzależnione od fazy rozwojowej klastra/inicjatywy klastrowej. Pomoc dla klastra/inicjatywy klastrowej będzie odbywać się na dwóch poziomach:
 
  • Poziom 1: wsparcie ukierunkowane na animatorów (IOB) i koordynatorów w celu zwiększenia internacjonalizacji i innowacyjności klastrów oraz wzmocnienia ich 
konkurencyjności w procesie aplikowania do międzynarodowych instrumentów wparcia.
  • Poziom 2: wsparcie dla przedsiębiorców wchodzących w skład klastra, na rzecz realizacji projektów ukierunkowanych na osiągnięcie określonego efektu rynkowego.
 
Samorząd Województwa Mazowieckiego będzie pełnił rolę podmiotu koordynującego politykę klastrową, który nie będzie wchodził w skład klastrów/inicjatyw klastrowych.Wybór regionalnych klastrów kluczowych został zaplanowany na IV kwartał 2015 r. Jedną z korzyści otrzymania statusu regionalnego klastra kluczowego będą preferencje w konkursach ogłoszonych w ramach RPO WM 2014-2020, w których możliwość ubiegania się o dofinansowanie będzie skierowana do grupy beneficjentów zdefiniowanych jako powiazania kooperacyjne. Dodatkową korzyścią będzie możliwość uczestniczenia w inicjatywach realizowanych przez Samorząd Województwa Mazowieckiego w ramach projektów pozakonkursowych finansowanych z RPO WM 2014-2020. Mając jednocześnie na uwadze ograniczenia, jakie pojawiły się w zakresie wspierania klastrów ze środków europejskich w perspektywie 2014-2020 oraz Samorząd Województwa Mazowieckiego opracował instrument wspierania klastrów ze środków własnych budżetu województwa. Mechanizm ten będzie realizowany w formie otwartego konkursu ofert na realizację zadań publicznych Samorządu Województwa Mazowieckiego związanych z promocją innowacyjności. Na konkurs w 2016 r. zaplanowano kwotę 300.000 tys. zł. Środki finansowe będą przeznaczone na wspieranie i rozwój klastrów/inicjatyw klastrowych oraz wzmocnienie ich pozycji konkurencyjnej na rynku, poprzez wzmocnienie współpracy między sferą nauki i biznesu. Planowany termin ogłoszenia konkursu to I kwartał 2016 r. Informacje o konkursie będą dostępne na stronach: www.dialog.mazovia.pl oraz www.ris.mazovia.pl.
 

Regionalny system wspierania innowacyjności

Na regionalny system wspierania innowacji składają się wszystkie mechanizmy i instrumenty, których inicjatorem/animatorem lub realizatorem jest Samorząd Województwa Mazowieckiego. W perspektywie 2014-2020 Samorząd Województwa Mazowieckiego planuje realizację dwóch projektów pozakonkursowych ze środków RPO WM. Pierwszy projekt został zaplanowany w ramach Działania 1.2. Zakłada wzmacnianie przedsięwzięć przyczyniających się do zwiększenia aktywności przedsiębiorstw do podejmowania działalności B+R i innowacyjnej poprzez współpracę z pozostałymi aktorami regionalnego systemu innowacji wynikającego z RIS Mazovia, a także wzmocnienie procesu przedsiębiorczego odkrywania. Wsparcie to będzie realizowane poprzez animowanie współpracy, wymianę informacji, wzmacnianie transferu wiedzy i technologii z sektora B+R do firm działających w specjalizacjach, a także poprzez promocję innowacji oraz inicjowanie i promowanie współpracy międzynarodowej. Kolejny projekt Samorządu Województwa Mazowieckiego zaplanowano w Działaniu 3.1. Będzie koncentrował się na integrowaniu usług istniejących IOB, obejmujących m.in. rozwój produktu, dostęp do kapitału, specjalistyczne doradztwo dla MŚP. Rolą Samorządu Województwa Mazowieckiego będzie animowanie kooperacji, wypracowanie oraz zainicjowanie wraz z IOB i przedsiębiorcami rozwiązań dla osiągnięcia tego celu.
 
źródło: Green Economy

 

Piloci największego pasażerskiego samolotu na świecie zaprezentowali zapierającą dech w piersiach precyzję lotu, który odbył się w towarzystwie duetu Yvesa Rossy’ego oraz Vince’a Reffeta, wyposażonych w skrzydła napędzane silnikami odrzutowymi. Samolot A380 linii Emirates oraz duet Jetman Dubai dali niesamowity pokaz, poprzez który zaprezentowali ogromny postęp lotnictwa. Odbył się on nad wyspą Palm Jumeirah oraz wzdłuż linii horyzontu Dubaju z wieżowcem Burdż Chalifa w tle. Nagranie dostępne jest tutaj.
 
 

Zgodnie z prognozami Global Wind Energy Council rola energetyki wiatrowej na świecie w nadchodzących latach będzie stale rosła. We wszystkich analizowanych scenariuszach rozwoju tego rynku, łączna moc zainstalowanych na świecie elektrowni będzie coraz większa, by w 2030 roku osiągnąć poziom nawet ponad 2.500.000 MW.

Roczna produkcja energii elektrycznej może wówczas sięgać przeszło 6.600 TWh. Jednocześnie wraz ze wzrostem ogólnej mocy elektrowni, rosnąć będzie również udział energetyki wiatrowej w ogóle produkowanej energii elektrycznej. Do roku 2030 w najbardziej optymistycznym scenariuszu turbiny wiatrowe mogą odpowiadać za aż 25% generowanego prądu na całym świecie.

 

Polska posiada wiele atutów inwestycyjnych i duże perspektywy rozwoju. Za lokowaniem kapitału w naszym kraju przemawia wiele czynników począwszy od atrakcyjnej lokalizacji, przez sprzyjający klimat, a skończywszy na prężnie rozwijającej się gospodarce. Do atutów, które warto wyszczególnić, należą między innymi granty rządowe i fundusze unijne, zwolnienia z podatku od nieruchomości, specjalne strefy ekonomiczne, czy nawet programy stypendialne. Jednak najistotniejszym z nich jest zdecydowanie kapitał ludzki.